Languishing Nedir? Belirtileri ve Baş Etme Yolları

Languishing nedir? Ne mutlu ne de mutsuz olduğunuz, hayata karşı isteğinizi yitirdiğiniz o durgun boşluk halidir. Çökmüş sayılmazsınız ama kendinizi iyi de hissetmezsiniz. Günler birbirine benzer, hevesiniz azalır ve içinizde belli belirsiz bir tatsızlık dolaşır durur.

İçindekiler

• Languishing tam olarak neyi anlatır?
• Durgunluk hali depresyondan nasıl ayrılır?
• Bu ruh halinin belirtileri nelerdir?
• Neden giderek daha çok insan bu hali yaşıyor?
• Boşlukta hissetmek gündelik yaşamı nasıl etkiler?
• Bu durumla baş etmenin yolları nelerdir?
• Ne zaman profesyonel destek almalı?
• Sıkça Sorulan Sorular

Özetle, bu yazıda konunun nedenleri, belirtileri ve sağlıklı başa çıkma yolları uzman bakışıyla ele alınıyor.

Languishing tam olarak neyi anlatır?

Kavramı psikolog Corey Keyes ortaya attı. Ona göre ruh sağlığı yalnızca hastalık ile sağlık arasında gidip gelmez. Bir de arada kalınan geniş bir alan vardır. İşte languishing bu ara bölgeyi tarif eder. Kişi ayakta durur, işine gider, sorumluluklarını aksatmaz ama içten içe sönük hisseder. Bu his çoğu zaman gürültülü değildir. Sessizce arka planda çalışır ve zamanla olağan sanılmaya başlar.

En çok şaşırtan yanı görünmez olmasıdır. Dışarıdan bakan biri sizi gayet yolunda sanabilir. Oysa languishing yaşayan insan sabahları yataktan zorla kalkar, hafta sonunu iple çeker, o gelince de ne yapacağını bilemez. Enerji düşüktür, odak dağınıktır, bir şeye başlamak ağır gelir. Bunu tembellikle karıştırmamak gerekir. Kişi aslında ister ama içindeki motor bir türlü çalışmaz. İstek ile eylem arasında görünmez bir duvar vardır.

Durgunluk hali depresyondan nasıl ayrılır?

İkisi sık karıştırılır ama aynı şey değildir. Depresyonda çoğu zaman derin bir umutsuzluk, uyku ve iştah değişiklikleri, kendine dair ağır düşünceler öne çıkar. Durgunluk halinde ise belirtiler daha silik kalır. Ortada net bir çöküş yoktur. Daha çok bir tatsızlık, isteksizlik ve renk kaybı vardır. İnsan gününü tamamlar ama tadını alamaz.

Yine de ikisi birbirinden tamamen kopuk değildir. Uzun süre bu boşlukta kalan kişilerin ilerleyen dönemde depresyon ve kaygı yaşama olasılığı artar. Yani durgunluk hali hafife alınacak bir durum değildir. Sessiz bir uyarı işareti gibi okunabilir. Bu yüzden erkenden fark etmek uzun vadede çok şey kazandırır.

Bu ruh halinin belirtileri nelerdir?

Belirtiler çoğu zaman sessiz ilerler. Kendinizi şu tabloda bulabilirsiniz.

• Sabahları isteksizlik ve güne başlamakta zorlanma
• Sevdiğiniz işlerden eski keyfi alamama
• Odaklanmada güçlük ve sık sık dikkat dağılması
• Belirsiz bir sıkılganlık ve içsel boşluk
• Hedeflere karşı kayıtsızlık ve motivasyon düşüklüğü
• Sosyal ortamlardan yavaşça uzaklaşma isteği

Kişi çoğu zaman neyin yanlış gittiğini bile adlandıramaz. Her şey yolunda görünür ama içeride bir cansızlık sürer. Bu işaretlerin bir kısmı herkeste zaman zaman görülür. Ancak haftalarca sürer ve gündelik akışınıza sinerse languishing ihtimali güçlenir.

Neden giderek daha çok insan bu hali yaşıyor?

Pandemi döneminde bu kavram yeniden gündeme geldi. Uzun belirsizlikler, sosyal mesafeler ve bozulan rutinler pek çok insanı bu boşluğa sürükledi. Ama neden yalnızca salgınla sınırlı değildir.

Sürekli bildirim akışı, iş ile özel hayatın iç içe geçmesi ve dinlenmeye ayrılan vaktin azalması da zemin hazırlar. Beyin sürekli düşük düzeyde uyarılınca ne tam yorulur ne de tazelenir. Bu ortam languishing için oldukça elverişlidir. Kişi ne ileri gidebilir ne de durup nefes alabilir.

Sosyal medyada başkalarının parlak anlarını izlemek de bu hissi besler. İnsan kendi sıradan gününü başkalarının en iyi karesiyle kıyaslar. Bu kıyas zamanla içteki boşluğu derinleştirir. Sonunda yeterince iyi olmadığı duygusu yerleşir.

Boşlukta hissetmek gündelik yaşamı nasıl etkiler?

Etkisi sanıldığından geniştir. İş yerinde üretkenlik düşer, hatalar artar, yeni fikirler tıkanır. Evde ise ilişkiler yüzeyselleşebilir çünkü kişi kendini paylaşımdan çeker. Sohbetler kısalır, ortak planlar ertelenir. Zamanla küçük bir kabuk oluşur ve kişi o kabuğun içinde giderek daralır.

Uzun vadede languishing kişinin kendine dair algısını da aşındırır. Sürekli yarım hisseden biri zamanla bunun kalıcı bir özellik olduğunu sanmaya başlar. Oysa bu geçici bir haldir ve üzerine gidilebilir. Kendine şefkatle yaklaşmak ilk adımdır. Bu konuda öz şefkat yazısı yol gösterebilir.

Bu durumla baş etmenin yolları nelerdir?

İyi haber şu. Bu halden çıkmak mümkün. Küçük ve somut adımlar çoğu zaman büyük söylevlerden daha çok işe yarar.

1. Küçük bir hedef belirleyin. Bitirilebilir işler beyne ilerleme duygusu verir.
2. Akış halini kovalayın. Sizi zamanı unutturacak kadar saran bir uğraşa dalın. Akış hali tam da bu boşluğun panzehiridir.
3. Bağ kurun. Kısa ama içten bir sohbet bile ruh halinizi yukarı çeker.
4. Uykuyu ve hareketi düzene sokun. Beden dinginleşince zihin de toparlanır.
5. Ekran süresini sınırlayın. Sürekli akıştan kopmak zihne alan açar.

Bir de günlüğe küçük şeyler yazmak işe yarar. Gün içinde iyi gelen üç anı not almak beynin dikkatini olumlu tarafa çeker. Bu adımlar languishing halini bir gecede silmez. Ama düzenli tekrarlandığında durgunluk yavaşça yerini canlılığa bırakır. Sabır burada en yakın dostunuzdur.

Ne zaman profesyonel destek almalı?

Kendi çabanız bir noktadan sonra yetmiyorsa yalnız kalmayın. Boşluk hissi haftalarca sürüyor, işinizi ve ilişkilerinizi belirgin biçimde aksatıyorsa bir psikoloji uzmanına danışmak akıllıca olur. Umutsuzluk, değersizlik ya da yoğun kaygı tabloya eklendiyse profesyonel destek gecikmemelidir.

Unutmayın, languishing bir zayıflık değildir. Modern hayatın hızına verilen sessiz bir tepkidir. Fark etmek ve üstüne düşünmek bile toparlanmanın başlangıcıdır. Konuyla ilişkili olarak tükenmişlik sendromu yazısı da faydalı olabilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Durgunluk hali bir hastalık mıdır?

Hayır, tanı konulan bir hastalık değildir. Languishing, ruh sağlığının sağlık ile hastalık arasındaki ara bölgesini tarif eden bir kavramdır. Yine de görmezden gelinmemelidir. Çünkü uzarsa daha ağır tablolara zemin hazırlayabilir. Erken fark etmek koruyucu bir adımdır.

Bu ruh hali ne kadar sürer?

Kişiye ve koşullara göre değişir. Kimi insanda birkaç hafta içinde kendiliğinden hafifler. Kimi insanda ise aylarca sürebilir. Belirleyici olan kişinin bu halin farkına varması ve küçük değişiklikler yapmaya başlamasıdır. Harekete geçmek süreyi belirgin biçimde kısaltır.

Kimler daha çok risk altındadır?

Yoğun çalışan, dinlenmeye vakit ayıramayan ve sürekli ekran başında olan kişiler daha kırılgandır. Ayrıca büyük bir değişim ya da kayıp yaşayanlar bu boşluğa daha kolay girer. Genç yetişkinlerde son yıllarda bu halin sıklığı arttı.

Egzersiz bu halde yardımcı olur mu?

Evet, düzenli fiziksel hareket ruh halini yükselten en güçlü araçlardan biridir. Kısa yürüyüşler bile bedendeki gerginliği azaltır ve zihni tazeler. Egzersiz uyku düzenini de iyileştirdiği için languishing ile baş etmede dolaylı katkı sağlar.

Bu içerik, Uzman Psikolog Sena Sabanoğlu tarafından bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Yazıda yer alan bilgiler kişisel bir değerlendirmenin yerini tutmaz, ihtiyaç duyduğunuzda bir psikoloji uzmanıyla görüşmeniz önerilir.

Kaynaklar

• American Psychological Association