Stonewalling (Duvar Örme) Nedir? Belirtileri ve Baş Etme Yolları

Stonewalling nedir? Duvar örme olarak da bilinen bu davranış, bir tartışma ya da zorlayıcı bir konuşma sırasında kişinin iletişimi aniden kesmesidir. Kişi karşısındakini dinlemeyi bırakır, sessizliğe gömülür ya da konuyu değiştirir. Çoğu zaman bir korunma tepkisidir, ancak ilişki içinde sık tekrarladığında iki taraf arasında ciddi bir mesafe yaratır.

İçindekiler

• Stonewalling ne anlama gelir?
• Duvar örme davranışının belirtileri nelerdir?
• Bu davranışın altında yatan nedenler nelerdir?
• İlişkilere etkileri nelerdir?
• Sağlıklı baş etme yolları nelerdir?
• Ne zaman profesyonel destek alınmalı?
• Sıkça Sorulan Sorular

Özetle, bu yazıda konunun nedenleri, belirtileri ve sağlıklı başa çıkma yolları uzman bakışıyla ele alınıyor.

Stonewalling ne anlama gelir?

Stonewalling, çift ve iletişim psikolojisinde sıkça konuşulan bir kavramdır. Kişi bir anlaşmazlık büyümeye başladığında duygusal olarak geri çekilir. Sanki bir ışık düğmesini kapatır gibi konuşmadan kopar. Uzmanlar bu tepkiyi genellikle çatışmadan kaçma ya da kendini güvende hissetme ihtiyacıyla açıklar.

Kavram, psikolog John Gottman’ın ilişki çözülmesini açıklayan modeliyle birlikte anıldı. Gottman, eleştiri, savunuculuk ve hor görü ile birlikte stonewalling davranışını ilişkiyi yıpratan dört iletişim biçiminden biri olarak tanımladı. Ara sıra yaşanması olağan olsa da alışkanlığa dönüşmesi çiftler için uyarıcı bir işarettir.

Duvar örme davranışının belirtileri nelerdir?

Stonewalling belirtileri hem sözlü hem de sözsüz biçimde ortaya çıkabilir. Bazen fark edilmesi zordur, çünkü kişi açıkça öfkelenmek yerine sessizce uzaklaşır. Karşı taraf ise çoğu zaman çaresizlik, kafa karışıklığı ya da değersizlik hisseder.

Sık görülen belirtiler şunlardır.

• Soru sorulduğunda tek kelimelik ya da çok kısa yanıtlar vermek
• Sessiz kalmak ve sessizlik tepkisiyle konuşmayı bitirmek
• Konuyu değiştirmek veya soruları yanıtsız bırakmak
• Göz temasından kaçınmak, telefona bakmak ya da odadan çıkmak
• Kolları kavuşturmak, gözleri devirmek gibi kapalı bir beden dili

Gündelik bir örnek şöyle olabilir. Bir çift bütçe konusunu konuşmaya başlar, konuşma gerginleşince taraflardan biri telefonuna bakmaya ve kısa cevaplar vermeye geçer. Dışarıdan sakin görünse de aslında konuşmadan tamamen çekilmiştir. İşte bu tablo, duvar örmenin en tipik görünümlerinden biridir.

Bu davranışın altında yatan nedenler nelerdir?

İnsanlar farklı sebeplerle duvar örer. Çoğu zaman tek bir neden yoktur, birkaç etken bir araya gelir. En yaygın nedenlerden biri, zor bir konuşmayı sağlıklı biçimde yürütecek beceriye sahip olmamaktır.

Stonewalling davranışını besleyen başlıca etkenler arasında şunlar sayılabilir.

• Çatışmadan kaçınma eğilimi ve tartışma anında kaç tepkisinin baskın gelmesi
• Yüksek kaygı ya da geçmiş örseleyici yaşantılara karşı bir korunma refleksi
• Kaygılı bağlanma biçimi veya düşük bir ruh hali
• Çatışmanın sık yaşandığı bir ortamda büyümüş olmak ve bu tepkiyi öğrenmek
• Bazı durumlarda karşı tarafı kontrol etme ya da duygusal olarak yıpratma amacı

Son maddeye dikkat etmek gerekir. Çoğu insan için duvar örmek bilinçsiz bir korunma iken, bazı durumlarda bilinçli bir güç kurma aracına dönüşebilir.

Önemli olan, bu davranışın her zaman kötü niyetten kaynaklanmadığını hatırlamaktır. Birçok kişi büyüdüğü ortamda duyguları konuşmanın güvenli olmadığını öğrenmiştir. Bu yüzden yetişkinlikte de zorlandığı anlarda susmayı tercih eder. Nedeni anlamak, çözüme giden yolu da açar.

İlişkilere etkileri nelerdir?

Kısa vadede duvar örmek çatışmayı durdurur ve kişiye geçici bir rahatlama verir. Bu yüzden oldukça yaygındır. Ancak uzun vadede sorunlar çözülmeden birikir ve iki taraf arasında onarılması güç bir mesafe oluşur.

Sürekli stonewalling ile karşılaşan kişi, görüşlerinin önemsenmediğini düşünmeye başlar. Zamanla kendini ifade etmekten vazgeçebilir. Bu sessiz uzaklaşma, güven duygusunu ve yakınlığı aşındırır. Ara sıra yaşanan geri çekilmeler normaldir, fakat kalıcı bir örüntü hâline geldiğinde bağı ciddi biçimde zedeler.

Tek taraflı duvar örme zamanla karşı tarafta öfke ve yalnızlık duygusu biriktirir. Çözülmemiş her tartışma bir sonrakine eklenir. Böylece küçük anlaşmazlıklar büyük bir kopuşa dönüşebilir. Bu yüzden duvar örme davranışı tek bir olaydan çok, tekrar eden bir örüntü olarak değerlendirilmelidir.

Sağlıklı baş etme yolları nelerdir?

Bu örüntü değiştirilebilir bir şeydir. Hem duvar ören hem de bu davranışa maruz kalan kişi birkaç adımla iletişimi yeniden onarabilir. Stonewalling ile baş etmede en etkili yaklaşım, sessizliği açık bir mola olarak adlandırıp konuşmayı büsbütün bırakmamaktır.

Deneyebileceğiniz yollar şöyle sıralanabilir.

• Kapandığınızı fark ettiğinizde bunu dile getirin ve belirli bir zamanda konuşmaya geri dönmeyi önerin
• Karşınızdakinin bakış açısının sizin için önemli olduğunu açıkça söyleyin
• Sakin kaldığınız bir anda ikinizin de neye ihtiyaç duyduğunu konuşun
• Konuşamadığınız anlarda bile yan yana oturarak duygusal bağı koruyun
• Sesinizi yükseltmeden, sözünü kesmeden etkin bir dinleme yapın

Stonewalling ile baş etmek bir gecede olmaz, fakat tutarlı çabayla mümkündür. Sağlıklı sınırlar koymak da bu süreçte yardımcı olur. Kendi ihtiyaçlarınızı net biçimde ifade etmek hem sizi hem ilişkiyi korur. Unutmayın, amaç tartışmayı kazanmak değil birbirinizi anlamaktır. Küçük ama tutarlı adımlar zamanla güveni yeniden inşa eder.

Ne zaman profesyonel destek alınmalı?

Bireysel çabalara rağmen duvar örme örüntüsü tekrar ediyorsa ya da ilişkide belirgin bir duygusal yıpranma varsa profesyonel destek almak yerinde olur. Bir psikoloji uzmanı, bu davranışın altında yatan nedenleri anlamanıza ve daha sağlıklı iletişim becerileri geliştirmenize yardımcı olabilir.

Özellikle duvar örmek bir baskı ya da duygusal yıpratma aracına dönüşmüşse, destek almak güvenliğiniz açısından da önemlidir. Erken adım atmak, stonewalling örüntüsünün ilişkiyi kalıcı biçimde zedelemesini önleyebilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Duvar örmek bir tür duygusal istismar mıdır?

Her zaman değil. Çoğu insan için duvar örmek, zor bir konuşmayla baş edemediğinde ortaya çıkan bilinçsiz bir korunma tepkisidir. Ancak karşı tarafı cezalandırmak, susturmak ya da kontrol etmek için bilinçli ve sürekli biçimde kullanıldığında duygusal istismara dönüşebilir. Burada niyeti ve sıklığı ayırt etmek büyük önem taşır.

Sessiz kalmak ile duvar örmek aynı şey mi?

Tamamen aynı değildir. Sağlıklı bir mola için kısa süre sessiz kalmak, duyguları yatıştırmaya yarayan olumlu bir adımdır. Stonewalling davranışında ise kişi karşısındakini dinlemeyi bütünüyle reddeder ve konuşmayı yarıda keser. Fark, geri dönme niyetinde ve karşıdakine önemsendiğini hissettirmekte gizlidir.

Partnerim duvar örüyorsa nasıl davranmalıyım?

Öncelikle sakin kalmaya çalışın ve baskı kurmaktan kaçının. Karşınızdakine konuşmanın zor olduğunu anladığınızı gösterin ve belirli bir zamanda tekrar konuşmayı önerin. Sesinizi yükseltmek ya da peşinden gitmek genellikle durumu büyütür. Sabırlı bir yaklaşım, kapanan iletişimi yeniden açmanın en sağlıklı yoludur.

Duvar örme alışkanlığı değişir mi?

Evet, değişebilir. Farkındalık ilk adımdır. Kişi hangi anlarda kapandığını ve bedeninin nasıl tepki verdiğini tanımaya başladığında, bu örüntüyü durdurmak kolaylaşır. İhtiyaçları sakinken konuşmak, etkin dinleme pratikleri ve gerektiğinde profesyonel destek almak kalıcı bir değişim sağlar. Çoğu kişi düzenli çabanın ardından birkaç hafta içinde iletişimde gözle görülür bir rahatlama fark eder.

Bu içerik, Uzman Psikolog Sena Sabanoğlu tarafından bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Yazıda yer alan bilgiler kişisel bir değerlendirmenin yerini tutmaz, ihtiyaç duyduğunuzda bir psikoloji uzmanıyla görüşmeniz önerilir.

Kaynaklar

• Cleveland Clinic