The Ick Nedir? Nedenleri ve Baş Etme Yolları

The ick nedir? Flört ederken ya da bir ilişkinin içindeyken karşımızdaki kişinin belirli bir davranışı yüzünden birdenbire hissedilen ani tiksinme ve soğuma duygusudur. Çoğu zaman küçük bir jest, bir alışkanlık ya da sıradan bir söz bu hissi tetikler ve kişiye duyulan ilgi kısa sürede azalır.

İçindekiler

The ick duygusunu yaşayan bir çift
Fotoğraf ismail yazıcı (Pexels)

Özetle, bu yazıda konunun nedenleri, belirtileri ve sağlıklı başa çıkma yolları uzman bakışıyla ele alınıyor.

The Ick Ne Zaman ve Neden Ortaya Çıkar?

The ick genellikle bir ilişkinin ilk haftalarında, karşımızdaki kişiyi henüz tanırken belirir. Her şey yolunda giderken beklenmedik bir an gelir ve içimizde bir tür geri çekilme duygusu oluşur. Bu duygu mantıklı bir gerekçeye dayanmayabilir. Kişi hoş biri olsa bile zihnimiz onunla ilgili küçük bir ayrıntıya takılır ve o ayrıntı gözümüzde büyür.

Uzmanlara göre the ick çoğu zaman yüzeyseldir. Yani gerçek bir uyumsuzluğu değil, anlık bir rahatsızlığı yansıtır. Yine de yaşandığı anda oldukça güçlü hissedilir ve kişinin ilişkiye bakışını gölgeleyebilir. Kimi zaman bu tepki birkaç gün içinde kendiliğinden geçer. Kimi zaman ise sürekli hale gelir ve ilişkinin gidişatını sorgulatır. Bu yüzden hissi hemen bir sonuç gibi görmek yerine kısa bir süre gözlemlemek daha sağlıklıdır.

Bu Ani Soğumanın Altında Hangi Nedenler Yatar?

The ick duygusunun temelinde birkaç farklı kaynak olabilir. Bunların başında yansıtma gelir. Kendimizde beğenmediğimiz bir özelliği başkasında gördüğümüzde ona karşı beklenenden sert bir tepki verebiliriz. Böylece rahatsızlık aslında karşıdaki kişiden çok kendimizle ilgilidir. Geçmiş ilişkilerde yaşanan hayal kırıklıkları da bu tabloyu besler. Zihin, benzer bir acıyı tekrar yaşamamak için küçük işaretlere aşırı duyarlı hale gelir ve tehlike aramaya başlar.

Bir diğer neden bağlanma biçimidir. Kaçıngan bağlanma eğilimi olan kişiler yakınlaşma arttıkça huzursuzlanır ve farkında olmadan mesafe yaratacak bahaneler arar. Bu durumda hissedilen soğuma, yakınlıktan korunma yolu olarak işlev görür. Bazen de ilişkinin fazla hızlı ilerlemesi kişide bilinçdışı bir tedirginlik yaratır ve bu tedirginlik küçük bir davranışa yönelerek kendini gösterir.

Hangi Davranışlar Bu Hissi Tetikler?

Tetikleyiciler kişiden kişiye büyük ölçüde değişir. Yine de sık karşılaşılan bazı örnekler vardır.

  • Yemek yerken çıkarılan sesler ya da masadaki alışkanlıklar
  • Toplum içinde abartılı bulunan davranışlar
  • Yürüyüş biçimi, gülme şekli ya da ses tonu gibi küçük ayrıntılar
  • Beklenmedik bir anda gelen aşırı duygusal tepkiler

Bu örneklerin çoğu nesnel olarak zararsızdır. Aynı davranış bir başkasında hiç fark edilmezken, ilgimizin azaldığı bir kişide gözümüze battıkça batar. Bu yüzden tetikleyicinin kendisinden çok, ona yüklediğimiz anlam belirleyici olur.

Uzun süreli ilişkilerde ise aynı tetikleyiciler daha derin bir anlam taşıyabilir. Yıllardır fark edilmeyen bir alışkanlık bir anda katlanılmaz gelmeye başladıysa, bu değişim çoğu zaman ilişkideki duygusal uzaklaşmanın bir yansımasıdır. Böyle durumlarda davranışı değiştirmeye çalışmak yerine ilişkinin genel havasına bakmak daha yol gösterici olur.

Ani Soğuma Her Zaman Bir Uyarı İşareti midir?

The ick ile gerçek bir uyarı işaretini ayırmak önemlidir. Yanlış çatal kullanmak, mesajda yazım hatası yapmak ya da tuhaf bir alışkanlığa sahip olmak ciddi bir sorun değildir. Bunlar geçici rahatsızlıklardır ve zamanla önemini yitirir.

Buna karşılık aşağılanma, isim takma, sürekli değersizleştirme ya da duygusal örseleme gerçek birer uyarıdır. Bu tür davranışlarda hissedilen rahatsızlık yüzeysel değildir ve ciddiye alınmalıdır. Toksik ilişki belirtileri ile geçici bir soğumayı birbirinden ayırmak, sağlıklı bir karar vermenin ilk adımıdır. Basit bir ölçüt işe yarar. Rahatsız eden şey kişinin saygısı ve değerleriyle ilgiliyse üzerinde durmak gerekir. Yalnızca bir alışkanlık ya da tuhaflıksa çoğu zaman zamanla önemini yitirir.

Kalıcı Bir Sorun ile Geçici Bir Tepki Nasıl Ayrılır?

Ayrım yapmanın en pratik yolu kendimize birkaç soru sormaktır. Rahatsız olduğum şey düzeltilebilir bir alışkanlık mı, yoksa kişinin değerleriyle mi ilgili. Bu his tek bir ana mı özgü, yoksa sürekli tekrar mı ediyor. Karşımdaki kişi bana saygı gösteriyor mu.

Uzun süreli ilişkilerde beliren the ick çoğu zaman başka bir şeyin habercisidir. Fark edilmemiş bir kırgınlık, karşılanmayan bir ihtiyaç ya da uzaklaşma duygusu kendini küçük bir davranışa takılma biçiminde gösterebilir. Bu durumda asıl mesele davranış değil, ilişkideki karşılanmamış ihtiyaçtır.

Bu Duyguyla Sağlıklı Biçimde Nasıl Başa Çıkılır?

Bu hisle baş etmenin ilk koşulu kimsenin kusursuz olmadığını hatırlamaktır. Herkesin tuhaf bulunabilecek yönleri vardır ve bu yönler ilişkinin bütününü belirlemez. Bir sonraki adım, hissedilen soğumayı yargılamadan gözlemlemektir. The ick hissini bir liste haline getirmek, yani her küçük ayrıntıyı biriktirmek ilişkiyi baştan başarısızlığa mahkûm eder.

Ana odaklanmak da işe yarar. Zihin küçük bir rahatsızlığa saplandığında o anı büyütür. Dikkati kişinin olumlu yanlarına yöneltmek dengeli bir bakış sağlar. Kendine dönük birkaç soru sormak da yardımcı olur. Rahatsız olduğum şey gerçekten karşımdaki kişiyle mi ilgili, yoksa benim yakınlaşmaya dair tedirginliğimi mi yansıtıyor. Bu tür sorular çoğu zaman hissin asıl kaynağını ortaya çıkarır.

Duygu güçlü ve tekrar eden bir biçime dönüştüğünde ise bir psikoloji uzmanından destek almak faydalı olabilir. Böyle bir profesyonel destek, the ick duygusunun altında yatan gerçek nedeni anlamayı kolaylaştırır. Son olarak uygun bir zamanda partnerle açık ve suçlayıcı olmayan bir dille konuşmak çoğu zaman düğümü çözer. Amaç kusur aramak değil, iki kişinin de rahat ettiği bir zemin bulmaktır.

Sıkça Sorulan Sorular

Ani soğuma geçici bir his midir?

Çoğu durumda the ick geçici bir tepkidir ve zamanla hafifler. Özellikle yüzeysel bir alışkanlıktan kaynaklanıyorsa, kişiyi daha yakından tanıdıkça bu his kaybolabilir. Ancak duygu ısrarla tekrar ediyor ve ilişkinin temel değerleriyle ilgiliyse üzerinde düşünmeye değer.

Bu his karşımdaki kişide bir sorun olduğu anlamına gelir mi?

Her zaman değil. Ani soğuma sıklıkla bizim beklentilerimiz, geçmiş deneyimlerimiz ya da bağlanma biçimimizle ilgilidir. Yani rahatsızlığın kaynağı çoğu zaman karşıdaki kişi değil, o davranışa yüklediğimiz anlamdır. Gerçek bir sınır ihlali söz konusu değilse bu his kişisel bir tepki olarak görülebilir.

Bu tepki ile gerçek uyarı işaretini nasıl ayırırım?

Ayrımı yapmak için davranışın niteliğine bakmak gerekir. Küçük alışkanlıklar ve tuhaflıklar zararsızdır. Buna karşılık saygısızlık, değersizleştirme ya da örseleyici tutumlar ciddi uyarılardır. Rahatsızlık saygı ve güvenle ilgiliyse hafife alınmamalıdır.

Bu duyguyu partnerimle konuşmalı mıyım?

Duygu sürekli hale geldiyse ve ilişkiyi etkiliyorsa açık bir iletişim genellikle yardımcı olur. Suçlayıcı olmayan bir dille ne hissettiğinizi paylaşmak yanlış anlaşılmaları azaltır. Konuşmak zorlaştığında bir psikoloji uzmanının eşliğinde ilerlemek süreci kolaylaştırabilir.

Bu içerik, Uzman Psikolog Sena Sabanoğlu tarafından bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Yazıda yer alan bilgiler kişisel bir değerlendirmenin yerini tutmaz, ihtiyaç duyduğunuzda bir psikoloji uzmanıyla görüşmeniz önerilir.

Kaynaklar



Yazar: Uzman Psikolog Sena Sabanoğlu
Uzman Psikolog Sena Sabanoğlu, Yaşar Üniversitesi Psikoloji bölümü mezunudur ve Topkapı Üniversitesi'nde tezli yüksek lisansını tamamlamıştır. Aile danışmanlığı, bilişsel davranışçı yaklaşım, çözüm odaklı yaklaşım ve stres yönetimi alanlarında eğitimler almıştır. 2016 yılından bu yana danışanlarıyla çalışmakta olup İstanbul Etiler ofisinde bireysel ve aile alanında hizmet vermektedir.